ارز، بازار خودرو را قفل کرد

صعود بی‌وقفه نرخ ارز، بازار خودرو را به گروگان گرفته و دادوستدها را به نقطه انجماد رسانده است. در شرایطی که قیمت‌ها به‌صورت ساعتی نوسان می‌کنند، عقب‌نشینی خریداران و فروشندگان، بازار را در کلاف سردرگمی و رکود مطلق فرو برده است.
نوسانات تازه و صعودی نرخ ارز بار دیگر انجماد قیمت‌ها در بازار خودرو را شکست و تابلوی معاملات میدانی را با موج جدیدی از جهش قیمت‌ها مواجه کرد؛ رشدی که بر پایه قیمت ارزی بالا رفته، اما در عمل معامله‌ای پشت آن ثبت نمی‌شود.تشدید هیجانات ارزی در روزهای اخیر، کار را به جایی رسانده که برخی از پلتفرم‌های آنلاین و مرجع خرید و فروش خودرو نیز به‌طور موقت به‌روزرسانی قیمت‌ها را متوقف کرده‌اند؛ اقدامی که اگرچه در نگاه اول برای جلوگیری از تلاطم است، اما در عمل به سردرگمی بیشتر خریداران و فروشندگان دامن زده و با حذف مرجع قیمتی، بازار را در وضعیت بلاتکلیفی مطلق قرار داده است.
اسد کرمی، رئیس اتحادیه صنف نمایشگاه‌داران و فروشندگان خودرو تهران در گفت‌وگو با خبرنگار اقتصادی فارس، با اشاره به تأثیر مستقیم جهش‌های ارزی بر این بازار تأکید کرد که افزایش قیمت‌های اخیر تماماً متأثر از بالا رفتن نرخ ارز و جو روانی دلالان و واسطه‌هاست؛ در حالی که تقاضای مصرفی از بازار کاملاً خارج شده و رکود مطلق بر معاملات حاکم است.در کف بازار و در میان بنگاه‌های خرید و فروش نیز فعالان صنفی از قفل شدن کامل چرخه دادوستد گلایه دارند. رضا صابری، یکی از فعالان بازار خودرو و نمایشگاه‌دار در خیابان هفده شهریور، با اشاره به بلاتکلیفی معامله‌گران می‌گوید که به محض رشد نرخ دلار، صاحبان خودرو قیمت‌ها را ساعتی بالا می‌برند و اگر خریداری هم پیدا شود، فروشنده از امضای قرارداد عقب‌نشینی می‌کند تا مبادا از موج صعودی ارز جا بماند. این نمایشگاه‌دار با تأکید بر اینکه طی چند روز اخیر حتی یک مورد قولنامه قطعی هم ثبت نکرده است، می‌افزاید که بازار در وضعیت رکود مطلق به سر می‌برد؛ چرا که نه فروشنده حاضر است با قیمت روز گذشته بفروشد و نه خریدار توان پرداخت ارقام فضایی را دارد.
سوی دیگر این معادله نامتوازن، مصرف‌کنندگان و خانوارهایی هستند که رؤیای نوسازی یا خرید خودروی صفر برایشان بیش از پیش دست‌نیافتنی شده است. علی رضایی، شهروند کارمندی که ماه‌هاست برای خرید یک دستگاه پژو ۲۰۷ دنده‌ای تلاش می‌کند، از ناکامی و انصراف قطعی خود از خرید خبر می‌دهد و می‌گوید در عرض چند روز و با پرواز نرخ ارز، فروشندگان مبالغ قابل‌توجهی به قیمت اعلامی اضافه کرده‌اند.این خریدار با ناامیدی تأکید می‌کند که با درآمد ثابت حقوق‌بگیری، دیگر هیچ تناسبی میان سرعت افزایش نرخ خودرو و توان پس‌انداز وجود ندارد و نبود شفافیت قیمتی در بازار نیز باعث شده تا ناچار شود خرید را برای مدتی نامعلوم به طور کامل لغو کند.
پیشینه بازار خودرو در دوره‌های پرتنش ارزی نشان می‌دهد که خودرو در اقتصاد ایران سریع‌تر از هر کالای صنعتی دیگری تغییر ماهیت داده و نقش یک دارایی سرمایه‌ای را به خود می‌گیرد؛ وضعیتی که با هر جهش ارزی، فاصله قیمتی کارخانه تا بازار آزاد را تعقیب کرده و فشار نهایی را به دوش مصرف‌کننده نهایی تحمیل می‌کند. جزئیات دادوستدهای اخیر در نمایشگاه‌های پایتخت حاکی از آن است که محصولاتی همچون کوییک و ساینا افزایش قیمتی در بازه ۱۰ تا ۲۵ میلیون تومان و نسخه‌های اتوماتیک و آپشنال نظیر تارا، دنا پلاس و ۲۰۷، جهشی تا سقف ۵۰ میلیون تومان را در نرخ‌های پیشنهادی فروشندگان تجربه کردند؛ پدیده‌ای که به گفته کارشناسان اقتصادی، تا زمان ثبات نیافتن پایدار بازار ارز و رفع گره‌های سمت عرضه، تنها به عمیق‌تر شدن شکاف طبقاتی در دستیابی به خودرو و تداوم قفل کامل معاملات منجر خواهد شد.